Afdrukken E-mail

Miltvuur (Bacillus anthracis) ( Anthrax )

ANDERE NAMEN :

Paraboutvuur, wolsorteerdersziekte, voddenrapersziekte

 

 

b.anthracis1 400 x 319

Foto van de Gram-verkleuring van Bacillus anthracis (1500X vergroot).

De cellen hebben kenmerkende vierkante uiteinden.

De endosporen zijn ellipsvormig en lokaal gelegen in het sporangium.

De sporen zijn zeer refractiel voor licht en resistent voor kleuring


ALGEMENE INFORMATIE :

    • Bacteria; Firmicutes; Bacilli; Bacillales; Bacillaceae; Bacillus; Bacillus cereus groep
    • Aangifteplichtige ziekte : Ja

IN EEN PAAR LIJNEN :

Anthrax is een zoönotische ziekte die wordt veroorzaakt door Bacillus anthracis. Ze komt voor bij huisdieren en wilde dieren (hoofdzakelijk herbivoren, waaronder geiten, schapen, runderen, paarden en varkens). Mensen raken gewoonlijk besmet door contact met geïnfecteerde dieren of gecontamineerde dierlijke producten.


Infecties doen zich meestal voor via de huid en slechts zelden via de ademhalingswegen of het spijsverteringskanaal. Antrax is sterk verbonden met de oorsprong van de microbiologie en immunologie, daar het de eerste ziekte was waarvan Robert Koch in 1876 met zekerheid vaststelde dat ze van microbiële oorsprong was. Het was ook de eerste ziekte waarvoor Louis Pasteur in 1881 een doeltreffend levend bacterieel vaccin ontwikkelde.


In de tweede helft van de negentiende eeuw dook een voordien niet-herkende vorm van anthrax voor het eerst op, met name respiratoire anthrax.
Deze kwam voor bij wolsorteerders in Engeland, door het vrijkomen van infectieuze nevels anthraxsporen in industriële omstandigheden, bij het verwerken van besmet geitenhaar en alpacawol. Het is wellicht de eerste beschreven beroepsinfectieziekte van de luchtwegen.


Door de besmettelijkheid van anthraxsporen via inademing en de hoge mortaliteit van respiratoire anthrax, wordt in militaire kringen gevreesd voor het mogelijke gebruik van anthrax als biologisch wapen.


Gevallen bij mensen zijn in België uitzonderlijk en zijn bijna uitsluitend ingevoerd (het laatste gerapporteerde geval was huidanthrax bij een Belgische reiziger die in 2005 terugkeerde uit Botswana). Het laatste geval bij een Belgisch dier deed zich voor in 1988 bij een koe die dood werd aangetroffen.

ROL VAN HET CODA-CERVA :

  • DIAGNOSE :

Het CODA-CERVA is het nationaal referentielaboratorium (mens en dier) voor Anthrax.

- Isolatie (van zowel klinische als milieumonsters)
- Moleculaire diagnose (PCR)
- Serologische diagnose bij mensen (anti-PA ELISA, enkel op verzoek)

  • ONDERZOEK :

Toezicht op de immunologische status van mensen die bij de uitoefening van hun beroep worden blootgesteld, evenals bestuderen van risicofactoren.

  • EXPERTISE :

Het laboratorium heeft de nodige toelatingen en expertise om anthraxbacillen te kweken in veilige omstandigheden. Het personeel heeft ervaring met het isoleren en identificeren van B. anthracis uit verdachte klinische stalen (sputum, bloed, organen) of milieustalen (stof, afvalwater, slib).


WETENSCHAPPER VERANTWOORDELIJK VOOR DIT ONDERWERP :

Pierre Wattiau

CODA-CERVA PUBLICATIE :

2009

- P.Wattiau, Govaerts M., Frangoulidis D., Fretin D., Kissling E., Van Hessche M., China B., Poncin M., Pirenne Y., and Hanquet G. Immunological response of unvaccinated workers exposed to anthrax spores, Belgium. Emerging Infectious Diseases 15 (2009) 1637-1640

2008

- P. Wattiau, Klee SR, Fretin D, Van Hessche M, Ménart M, Franz T, Chasseur C, Butaye P, Imberechts H. Occurrence and genetic diversity of Bacillus anthracis strains isolated in an active wool-cleaning factory. Appl Environ Microbiol. 2008 Jul;74(13):4005-4011